Ja, voor een reptiel, maar nee voor mensen bestaat het reptielenbrein niet. Het reptielenbrein met de hele theorie daarbij, blijkt niet te kloppen. Er is geen sprake van een reptielenbrein en een op zichzelf staand oerbrein.
Het reptielenbrein bestaat niet!
Dat was waar onze collega trainer René Voortwist over informeerde. Héérlijk om op die manier samen kennis te delen en onze eigen kennis te verrijken. Eén van de grote voordelen van samenwerken is dat je niet alles zelf en/of alleen hoeft te weten.
Eerder beweerde en leerden we dat ‘het reptielenbrein’ een onderdees was van ons mensenbrein. Voortschrijdend inzicht leert ons iets anders.
De eerdere theorie: Ons brein is volgens wetenschapper Paul MacLean ca. 500 miljoen jaar oud. Op zo’n termijn kijken we niet op een paar jaar, toch? Daarbij werd gezegd dat het reptielenbrein (hypothalamus en hersenstam) het oudste deel zou zijn en voornamelijk de hersenstam bevat, net als bij reptielen.
Het word ook wel de theorie van 3 breinen genoemd en nog veelvuldig toegepast, onterecht dus! Neurowetenschappers plaatsen al langere tijd hun vraagtekens bij dit driedelige model. Zij zagen die splitsing niet en zagen hoe hersengebieden sterk met elkaar verbonden zijn. De hersenen werken niet in afzonderlijke secties die elk een aparte rol spelen, ze werken samen en vormen een netwerk.
Geen reptielenbrein, wel een netwerkbrein
Onderzoekers van het Max PlanckInstituut achterhalen de theorie van het reptielenbrein en weerlegden deze op basis van onderzoek naar neuronen, iets wat ook de wereld van NLP aanspreekt. Al houdt NLP hier zich op een veel oppervlakkiger niveau mee bezig, in de kern gaat het over communicatie. Hoe reageren deze specifieke neuronen op prikkels? Welke informatie van prikkels wordt doorgegeven? En hoe communiceren deze neuronen met elkaar?
De meeste hersengebieden hebben zich ontwikkeld tot een mix van voorouderlijke en nieuwere soorten neuronen en dat weerlegt volgens de onderzoekers het idee dat sommige hersengebieden ouder zijn dan andere.
Het onderzoek eenvoudig weer gegeven
- Inleiding:
- Vóór 320 miljoen jaar geleden begon een belangrijke verandering in de evolutie van dieren met ruggengraat. Sommige dieren gingen van water naar land, wat leidde tot reptielen en zoogdieren.
- Ondanks deze verschillende groepen hebben alle dieren met ruggengraat een vergelijkbare hersenstructuur.
- Aanpak:
- We onderzochten verschillen in de hersenen door te kijken naar de bouwstenen ervan, de neuronen genaamd.
- Door de bouwstenen van de hersenen van een reptiel (de Australische baardagaam) te vergelijken met die van een muis, konden we zien hoe ze van elkaar verschillen.
- Resultaten:
- We ontdekten dat hoewel reptielen en muizen verschillend zijn geëvolueerd, sommige bouwstenen van hun hersenen nog steeds erg op elkaar lijken.
- Deze overeenkomsten zijn te vinden in gebieden zoals de thalamus, een deel van de hersenen dat informatie doorstuurt.
- Conclusie:
- Ondanks miljoenen jaren van aparte evolutie delen reptielen en zoogdieren nog steeds veel overeenkomsten in hun hersenen.
- Dit laat zien dat hoewel de hersenen zijn veranderd door de evolutie, sommige delen ervan nog steeds hetzelfde zijn gebleven of zich op vergelijkbare manieren hebben aangepast.
De link met NLP
Neuro Linguïstisch Programmeren (NLP) is een benadering van communicatie, persoonlijke ontwikkeling en psychotherapie die stelt dat gedrag kan worden veranderd door de manier waarop we onze gedachten en taal gebruiken te veranderen. Een van de concepten die in NLP wordt besproken, is het idee van het “reptielenbrein”.
Het concept van het reptielenbrein komt oorspronkelijk uit de neurowetenschap en suggereert dat de hersenen van zoogdieren zijn opgebouwd uit drie lagen die overeenkomen met de evolutionaire geschiedenis van de hersenen. De “reptielenhersenen” verwijzen naar de oudste delen van de hersenen, met name de hersenstam en het limbisch systeem. Deze delen van de hersenen worden geassocieerd met basisfuncties zoals overleving, instincten en emoties.
Echter, recent onderzoek zoals het hierboven beschreven onderzoek naar de evolutie van de hersenen bij reptielen en zoogdieren, heeft aangetoond dat het idee van het “reptielenbrein” te simplistisch is. Het suggereert dat zelfs bij reptielen, die worden beschouwd als vertegenwoordigers van evolutionair oudere hersenstructuren, complexe neuronale diversiteit en overeenkomsten met zoogdieren bestaan.
Deze bevindingen dagen het idee uit dat bepaalde delen van de hersenen ‘primitiever’ zijn dan andere. In plaats daarvan laten ze zien dat evolutionaire veranderingen in de hersenen complexer zijn dan eerder gedacht, met overeenkomsten en diversiteit die voorkomen in verschillende soorten, inclusief reptielen en zoogdieren.
Dus, in termen van NLP, kunnen we concluderen dat het idee van het “reptielenbrein” achterhaald is omdat het de complexiteit van de hersenen en hun evolutie niet adequaat weergeeft. In plaats daarvan benadrukt het onderzoek naar neuronale diversiteit de veelzijdigheid en adaptieve aard van de hersenen bij verschillende diersoorten.
Bron: https://www.science.org/doi/10.1126/science.abp8202
